ಜೂನಾ ಅಖಾಡ

ಒಂದು ನೋಟದಲ್ಲಿ

• ಪರಂಪರೆ — ಶೈವ ಸಂನ್ಯಾಸಿ — ದಶನಾಮಿ ಸಂಪ್ರದಾಯ
• ಇಷ್ಟದೇವತಾ — ರುದ್ರಾವತಾರ ರೂಪದ ಭಗವಾನ್ ದತ್ತಾತ್ರೇಯ
• ಪ್ರಮುಖ ಪೀಠಗಳು — ಹರಿದ್ವಾರ (ಮಾಯಾ ದೇವಿ ದೇವಸ್ಥಾನ, ಕನ್ಖಲ್), ಕಾಶಿ, ಪ್ರಯಾಗರಾಜ್, ಉಜ್ಜಯಿನಿ
• ಪರಂಪರೆಯ ಪ್ರಕಾರ — 1145 CEಯಲ್ಲಿ ಕರ್ಣಪ್ರಯಾಗದಲ್ಲಿ ಪುನರುಜ್ಜೀವನಗೊಂಡಿತು — ಇದು ಅಖಾಡದ ಸ್ವಂತ ಪರಂಪರೆ
• ಹೆಸರುವಾಸಿಯಾಗಿರುವುದು — ಎಲ್ಲ ಅಖಾಡಗಳಿಗಿಂತ ಅತಿ ಹೆಚ್ಚಿನ ಸಂಖ್ಯೆಯ ನಾಗಾ ಸಾಧುಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುವುದಕ್ಕೆ; ಆವಾಹನ ಮತ್ತು ಅಗ್ನಿ ಅಖಾಡಗಳು ಪರಂಪರಾಗತವಾಗಿ ಇದರ ಮಿತ್ರ ಅಖಾಡಗಳಾಗಿವೆ

ಪರಂಪರೆ ಮತ್ತು ಅದರ ದೇವತೆ

ಜೂನಾ — ಜೂನಾ, ಅಂದರೆ "ಪ್ರಾಚೀನ" ಎಂಬ ಪದದಿಂದ ಬಂದ ಹೆಸರು — ಸನಾತನ ಧರ್ಮದ ಅತಿ ದೊಡ್ಡ ಅಖಾಡಾ ಮತ್ತು ಯಾವುದೇ ಕುಂಭ ಮೇಳದಲ್ಲಿ ಅತ್ಯಧಿಕ ಸಂಖ್ಯೆಯ ಸಂನ್ಯಾಸಿಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಸಮುದಾಯ. ಇದರ ಇಷ್ಟದೇವತೆ ಭಗವಾನ್ ದತ್ತಾತ್ರೇಯ; ಬ್ರಹ್ಮ, ವಿಷ್ಣು ಮತ್ತು ಶಿವರನ್ನು ತಮ್ಮಲ್ಲಿ ಒಗ್ಗೂಡಿಸಿಕೊಂಡಿರುವ ತ್ರಿಮುಖ ಗುರು. ಪರಂಪರೆಯು ಅವರನ್ನು ಅವಧೂತ ಮಾರ್ಗದ ಮೊದಲ ಗುರು ಎಂದು ಪರಿಗಣಿಸುತ್ತದೆ. ದತ್ತಾತ್ರೇಯರನ್ನು ತಮ್ಮ ದೇವತೆಯಾಗಿ ಸ್ವೀಕರಿಸುವುದೆಂದರೆ ಒಂದು ವಿಶಿಷ್ಟ ಸ್ವಭಾವವನ್ನು ತಮ್ಮ ಆದರ್ಶವಾಗಿ ಸ್ವೀಕರಿಸುವುದು: ಏನನ್ನೂ ಹೊಂದಿರದ, ಎಲ್ಲಿಯೂ ನೆಲೆಗೊಳ್ಳದ ಮತ್ತು ಎಲ್ಲದರಿಂದಲೂ ಕಲಿಯುವ ಪರಿವ್ರಾಜಕ ಸಂನ್ಯಾಸಿ.

ಈ ಅಖಾಡಾ ದಶನಾಮಿ ಪಂಥಕ್ಕೆ ಸೇರಿದೆ — ಆದಿ ಶಂಕರಾಚಾರ್ಯರ ಪರಂಪರೆಯಲ್ಲಿ ಸಂಘಟಿಸಲಾದ ಹತ್ತು ಸಂನ್ಯಾಸಿ ನಾಮಗಳು — ಮತ್ತು ಇದರ ಸಂನ್ಯಾಸಿಗಳು ಗಿರಿ, ಪುರಿ ಮತ್ತು ಭಾರತಿ ಮುಂತಾದ ಪ್ರತ್ಯಯಗಳನ್ನು ಧರಿಸುತ್ತಾರೆ. ಇದರ ಪೂರ್ಣ ಔಪಚಾರಿಕ ಹೆಸರು ಶ್ರೀ ಪಂಚದಶನಾಮ್ ಜೂನಾ ಅಖಾಡಾ; ಅದರಲ್ಲಿರುವ "ಪಂಚ-ದಶನಾಮ್" ಇದು ಐವರ ಪರಿಷತ್ತಿನ ಆಡಳಿತದಲ್ಲಿರುವ ಹತ್ತು ನಾಮಗಳ ಪೀಠವೆಂದು ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ.

ನಾಗಾ ಸಾಧುಗಳ ದಳಗಳು

ಎಲ್ಲಕ್ಕಿಂತ ಮುಖ್ಯವಾಗಿ, ಜೂನಾ ನಾಗಾ ಸಾಧುಗಳ ಅಖಾಡಾ — ಕೇವಲ ಭಸ್ಮವನ್ನು ಧರಿಸುವ, ಒಮ್ಮೆ ತಮ್ಮನ್ನು ಧರ್ಮದ ಸ್ಥಾಯಿ ಸೇನೆಯನ್ನಾಗಿಸಿದ ವ್ರತವನ್ನು ಸ್ವೀಕರಿಸಿದ ಸಂನ್ಯಾಸಿಗಳ ಅಖಾಡಾ. ನಾಗಾ ಪಂಥದ ದೀಕ್ಷೆ ಕುಂಭ ಮೇಳದಲ್ಲಿಯೇ ನಡೆಯುತ್ತದೆ, ಬೇರೆಲ್ಲಿಯೂ ಅಲ್ಲ: ಅಭ್ಯರ್ಥಿಯು ತನಗಾಗಿಯೇ ನೆರವೇರಿಸಿಕೊಳ್ಳುವ ತನ್ನದೇ ಶ್ರಾದ್ಧವೂ ಸೇರಿದಂತೆ ಅಂತಿಮ ಸಂಸ್ಕಾರಗಳನ್ನು ಮೇಳದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಅಖಾಡಾ ಶಿಬಿರದಲ್ಲಿ ನಡೆಸಲಾಗುತ್ತದೆ; ಅವುಗಳ ಬಳಿಕ ಆತ ತನ್ನ ಹಿಂದಿನ ಜೀವನಕ್ಕೆ ಕಾನೂನಾತ್ಮಕವಾಗಿಯೂ ವಿಧ್ಯುಕ್ತವಾಗಿಯೂ ಮೃತನಾಗಿ ಹೊರಬರುತ್ತಾನೆ.

ನಾಗಾಗಳು ಧರಿಸುವ ಬೂದಿ ಭಸ್ಮ; ಅದು ಅಲಂಕಾರವಲ್ಲ. ಪ್ರತಿಯೊಂದು ದೇಹವೂ ಅಂತಿಮವಾಗಿ ಏನಾಗುತ್ತದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಚರ್ಮದ ಮೇಲೆ ಹೊತ್ತಿರುವ ಸ್ಮರಣೆ ಅದು; ತಮ್ಮದೇ ಅಂತ್ಯಸಂಸ್ಕಾರವನ್ನು ಈಗಾಗಲೇ ನೆರವೇರಿಸಿಕೊಂಡವರು ಅದನ್ನು ಧರಿಸುತ್ತಾರೆ. ಅಮೃತ ಸ್ನಾನದ ಮುಂಚೂಣಿಯಲ್ಲಿ ನಾಗಾ ದಳಗಳು ಗಂಗೆಯೊಳಗೆ ಓಡಿದಾಗ, ಮೇಳದಲ್ಲಿನ ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಾಚೀನ ಪರಂಪರೆಯೇ ದೃಗ್ಗೋಚರವಾಗುತ್ತದೆ.

ಕುಂಭದಲ್ಲಿ

ಜೂನಾ ತನ್ನ ಪೇಶ್ವಾಯಿಯೊಂದಿಗೆ ಮೇಳದ ನಗರವನ್ನು ಪ್ರವೇಶಿಸುತ್ತದೆ — ಅಖಾಡಾದ ಆಗಮನವನ್ನು ಸಾರುವ ರಾಜಮರ್ಯಾದೆಯ ಮೆರವಣಿಗೆ ಅದು; ಮುಂಭಾಗದಲ್ಲಿ ದೇವತೆಯನ್ನು ಕೊಂಡೊಯ್ಯಲಾಗುತ್ತದೆ, ಮಹಾಮಂಡಲೇಶ್ವರರು ರಥಗಳಲ್ಲಿ ಸಾಗುತ್ತಾರೆ, ಪರಂಪರೆ ಅನುಮತಿಸುವಲ್ಲಿ ಆನೆಗಳು ಮತ್ತು ಕುದುರೆಗಳೂ ಇರುತ್ತವೆ, ಅವರ ಮುಂದೆ ನಾಗಾ ದಳಗಳು ಖಡ್ಗ ಮತ್ತು ತ್ರಿಶೂಲಗಳೊಂದಿಗೆ ನರ್ತಿಸುತ್ತವೆ.

ಪ್ರತಿ ಅಮೃತ ಸ್ನಾನದ ಬೆಳಿಗ್ಗೆ ಅಖಾಡಾಗಳು ಅಖಿಲ ಭಾರತೀಯ ಅಖಾಡಾ ಪರಿಷತ್ ಮತ್ತು ಮೇಳದ ಆಡಳಿತದ ನಡುವೆ ನಿರ್ಧರಿಸಲಾದ ನಿಗದಿತ ಕ್ರಮದಲ್ಲಿ ಸ್ನಾನ ಮಾಡುತ್ತವೆ; ಆ ಕ್ರಮದಲ್ಲಿ ಜೂನಾದ ಸ್ಥಾನವು ಇಡೀ ಸಮಾಗಮದಲ್ಲಿ ಅತ್ಯಂತ ಸೂಕ್ಷ್ಮವಾಗಿ ಗಮನಿಸಲ್ಪಡುವ ವಿಷಯಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದೆ. ಈ ಕ್ರಮವು ಪ್ರತಿಷ್ಠೆಗಾಗಿ ಅಲ್ಲ: ಕೋಟ್ಯಂತರ ಜನರು ಒಂದೇ ಘಾಟ್‌ನತ್ತ ಸಾಗುವಾಗ, ಅದು ಆ ದಿನದ ಜನಸಂದಣಿ ನಿಯಂತ್ರಣದ ಆಧಾರವೂ ಆಗಿದೆ.

2019ರಿಂದ ಕಿನ್ನರ್ ಅಖಾಡಾ — ತೃತೀಯಲಿಂಗಿ ಸಾಧುಗಳ ಅಖಾಡಾ — ಜೂನಾದ ಅಂಗಸಂಸ್ಥೆಯಾಗಿ ಮೆರವಣಿಗೆಯಲ್ಲಿ ಸಾಗುತ್ತಾ ಸ್ನಾನ ಮಾಡುತ್ತಿದೆ; ಅಖಾಡಾಗಳ ಇತಿಹಾಸದಲ್ಲಿ ಇಂತಹ ಮಾನ್ಯತೆ ದೊರೆತಿರುವುದು ಇದೇ ಮೊದಲು.