ഏറ്റവും പുരാതനമായ ശൈവ ഭവനങ്ങളിൽ ഒന്ന്; ഒരു ദേവനെയല്ല, മറിച്ച് അസ്തിത്വത്തിന്റെ ഘടകങ്ങളെ എണ്ണിത്തിട്ടപ്പെടുത്തുന്ന ദർശനമായ സാംഖ്യ ദർശനത്തിന്റെ സ്ഥാപകൻ കപില മുനിയെയാണ് ഇത് ദേവതയായി സ്വീകരിച്ചിരിക്കുന്നത്.
മഹാനിർവാണി എന്ന പേരിൽ മഹാ-നിർവാണം അടങ്ങിയിരിക്കുന്നു — മഹത്തായ അണയൽ, അന്തിമ മോചനം. അഖാഡകൾക്കിടയിൽ ഇതിന്റെ തിരഞ്ഞെടുത്ത ദേവത അസാധാരണമാണ്: ശിവനോ ദത്താത്രേയനോ ദേവിയുടെ ഒരു രൂപമോ അല്ല, മറിച്ച് സാംഖ്യ ദർശനം രചിച്ചതായി കരുതപ്പെടുന്ന കപില മഹർഷിയാണ് — യോഗത്തിന്റെ ചട്ടക്കൂട് ഉൾപ്പെടെ ഭാരതീയ ദർശനത്തിന്റെ വലിയൊരു ഭാഗത്തിന് അടിത്തറയായ, യാഥാർഥ്യത്തെ പുരുഷനും പ്രകൃതിയുമായി വിശകലനം ചെയ്യുന്ന ദർശനം.
ഒരു ദാർശനിക-ഋഷിയെ ദേവതയായി സ്വീകരിക്കുന്ന ഭവനം സ്വന്തം സ്വഭാവത്തെക്കുറിച്ച് ഒരു പ്രഖ്യാപനം നടത്തുകയാണ്; ചരിത്രപരമായി മഹാനിർവാണിയെ അങ്ങനെയാണ് മനസ്സിലാക്കിയിട്ടുള്ളത്: യഥാർഥമായതും വെറും പ്രത്യക്ഷമായതും തമ്മിലുള്ള വിവേചനത്തിൽ കേന്ദ്രബിന്ദുവുള്ള ഒരു അഖാഡ.
ഹരിദ്വാറിന്റെ തെക്കേ അറ്റത്തുള്ള കൻഖലിലെ അഖാഡയുടെ ആസ്ഥാനം, ഈ പ്രദേശത്തെ ഏറ്റവും പുരാതനമായ പുണ്യസ്ഥാനങ്ങളിലൊന്നായ ദക്ഷേശ്വര മഹാദേവിന് സമീപമാണ് — ദക്ഷന്റെ യജ്ഞം നടന്നതും സതി തന്റെ ദേഹം ഉപേക്ഷിച്ചതും ശിവന്റെ ദുഃഖം പുരാണകഥയ്ക്ക് പുതിയ രൂപം നൽകിയതുമായ സ്ഥലമായി ഇത് സ്മരിക്കപ്പെടുന്നു. അവിടെ ഒരു അഖാഡയുടെ ആസ്ഥാനം നിലനിർത്തുക എന്നത് ശൈവ ആഖ്യാനത്തിന്റെ തന്നെ ഉദ്ഭവസ്ഥാനത്ത് ഇരിക്കുന്നതുപോലെയാണ്.
കൻഖലിൽ നിന്ന് ഈ അഖാഡ മറ്റ് കുംഭ് നഗരങ്ങളായ കാശി, നാശിക്, ഉജ്ജയിൻ എന്നിവിടങ്ങളിൽ ശാഖകൾ നിലനിർത്തുന്നു — മേള വീണ്ടും എത്തുന്ന ഓരോ സ്ഥലത്തും ഒരു അഖാഡ സാന്നിധ്യം ഉറപ്പിക്കുന്ന പതിവുരീതിയാണിത്.
അടൽ അഖാഡ പരമ്പരാഗതമായി മഹാനിർവാണിയുമായി സഖ്യത്തിലാണ്; ഘോഷയാത്രയിലും അതിനൊപ്പമാണ്. അതിനാൽ മേളയിൽ പാളയവിന്യാസത്തിന്റെയും സ്നാൻ ക്രമത്തിന്റെയും കാര്യങ്ങളിൽ ഇവ രണ്ടും ഒരൊറ്റ വിഭാഗമായി പ്രവർത്തിക്കുന്നു.
എല്ലാ അഖാഡകളുടേതും പോലെ മഹാനിർവാണിയുടെ പേഷ്വായിയിലും ഘോഷയാത്രയുടെ മുൻനിരയിൽ അതിന്റെ ആരാധനാമൂർത്തിയെ എഴുന്നള്ളിക്കുന്നു — ഒരു ദേവനു പകരം ഒരു ഋഷിയെ വഹിക്കുന്ന പല്ലക്ക്, ശ്രദ്ധാലുവായ ഒരു സന്ദർശകന് പതിമൂന്ന് അഖാഡകൾക്കിടയിൽ തിരിച്ചറിയാൻ കഴിയുന്ന സൂക്ഷ്മമായ വ്യത്യാസങ്ങളിലൊന്നാണ്.
യാത്ര തുടരുക — അടുത്തത്
ഏഴെണ്ണത്തിൽ ഏറ്റവും പുരാതനമായവയിൽ ഒന്ന്; ആസ്ഥാനം കാശിയിൽ; മഹാനിർവാണിയുമായി സഖ്യത്തിൽ; ഗണേശനാണ് ആരാധനാമൂർത്തി.
വായിക്കുക: അടൽ അഖാഡ →