ਜੀ ਹਾਂ, ਤੁਹਾਡਾ ਸਵਾਗਤ ਹੈ ਅਤੇ ਜੀ ਹਾਂ, ਤੁਸੀਂ ਸਨਾਨ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹੋ। ਤੁਹਾਡੇ ਤੋਂ ਆਸਥਾ ਦੀ ਮੰਗ ਨਹੀਂ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ — ਸਿਰਫ਼ ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਦੇ ਪਵਿੱਤਰ ਅਵਸਰ ਉੱਤੇ ਇੱਕ ਮਹਿਮਾਨ ਵਾਲੀ ਆਮ ਨਿਮਰਤਾ ਦੀ ਉਮੀਦ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਜਦੋਂ ਤੋਂ ਕੁੰਭ ਦੇ ਲਿਖਤੀ ਵੇਰਵੇ ਮਿਲਦੇ ਹਨ, ਉਦੋਂ ਤੋਂ ਹੀ ਇਹ ਭਾਰਤ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਦੇ ਯਾਤਰੀਆਂ ਨੂੰ ਆਕਰਸ਼ਿਤ ਕਰਦਾ ਆਇਆ ਹੈ, ਅਤੇ ਸਦੀਆਂ ਤੋਂ ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਵਿਦਵਾਨਾਂ, ਤੀਰਥ-ਯਾਤਰੀਆਂ ਅਤੇ ਮੁਸਾਫ਼ਰਾਂ ਦਾ ਅਖਾੜਾ ਕੈਂਪਾਂ ਵਿੱਚ ਸਵਾਗਤ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਤੁਹਾਡੇ ਪਾਣੀ ਵਿੱਚ ਉਤਰਨ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਘਾਟ ਉੱਤੇ ਕੋਈ ਵੀ ਤੁਹਾਡਾ ਧਰਮ ਜਾਂ ਨਾਗਰਿਕਤਾ ਨਹੀਂ ਪੁੱਛੇਗਾ।
ਇਹ ਅਵਸਰ ਤੁਹਾਡੇ ਤੋਂ ਇਹੀ ਆਸ ਰੱਖਦਾ ਹੈ ਕਿ ਤੁਸੀਂ ਕਿਸੇ ਤਮਾਸ਼ੇ ਦੇ ਦਰਸ਼ਕ ਵਜੋਂ ਨਹੀਂ, ਸਗੋਂ ਕਿਸੇ ਦੇ ਪਵਿੱਤਰ ਸੰਸਕਾਰ ਵਿੱਚ ਮਹਿਮਾਨ ਵਜੋਂ ਆਓ। ਫ਼ਰਕ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਤੁਹਾਡੇ ਵਿਹਾਰ ਵਿੱਚ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਇਸ ਵੱਲ ਧਿਆਨ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਇੱਕ ਆਮ ਸੈਲਾਨੀ ਵੀਜ਼ੇ ਉੱਤੇ ਯਾਤਰਾ ਕਰੋ; ਇੱਕ ਆਮ ਯਾਤਰੀ ਨੂੰ ਕੁੰਭ ਲਈ ਕਿਸੇ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਇਜਾਜ਼ਤ ਦੀ ਲੋੜ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਯਾਤਰਾ ਕਰਨ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਭਾਰਤੀ ਮਿਸ਼ਨ ਕੋਲੋਂ ਆਪਣੀ ਨਾਗਰਿਕਤਾ ਲਈ ਮੌਜੂਦਾ ਨਿਯਮਾਂ ਅਤੇ ਈ-ਵੀਜ਼ਾ ਯੋਗਤਾ ਦੀ ਜਾਂਚ ਕਰ ਲਓ, ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ ਬਦਲਦੇ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ।
ਆਪਣੇ ਪਾਸਪੋਰਟ ਅਤੇ ਵੀਜ਼ੇ ਦੀ ਇੱਕ ਕਾਪੀ ਆਪਣੇ ਕੋਲ ਰੱਖੋ ਅਤੇ ਅਸਲ ਦਸਤਾਵੇਜ਼ ਆਪਣੇ ਠਹਿਰਨ ਵਾਲੇ ਸਥਾਨ ਉੱਤੇ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਛੱਡੋ। ਮੇਲੇ ਦੀਆਂ ਕੁਝ ਰਿਹਾਇਸ਼ੀ ਥਾਵਾਂ ਨਿਯਮਤ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਵਜੋਂ ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਮਹਿਮਾਨਾਂ ਦੀ ਰਜਿਸਟ੍ਰੇਸ਼ਨ ਕਰਨਗੀਆਂ।
ਪੱਤਰਕਾਰ ਅਤੇ ਫ਼ਿਲਮ ਦਲ ਬਿਲਕੁਲ ਵੱਖਰੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ ਵਿੱਚ ਆਉਂਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਪਹਿਲਾਂ ਤੋਂ ਮਾਨਤਾ ਲੈਣ ਦੀ ਲੋੜ ਹੁੰਦੀ ਹੈ — ਇਸ ਬਾਰੇ ਸਾਡੇ ਮੀਡੀਆ ਅਤੇ VVIP ਪੰਨੇ ਉੱਤੇ ਜਾਣਕਾਰੀ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਹੈ, ਇੱਥੇ ਨਹੀਂ।
ਸਾਦਾ ਪਹਿਰਾਵਾ ਪਹਿਨੋ — ਮਰਦਾਂ ਅਤੇ ਔਰਤਾਂ ਦੋਵਾਂ ਦੇ ਮੋਢੇ ਅਤੇ ਗੋਡੇ ਢਕੇ ਹੋਣ। ਤੁਸੀਂ ਪੂਰੇ ਕੱਪੜਿਆਂ ਸਮੇਤ ਸਨਾਨ ਕਰੋਗੇ; ਤੈਰਾਕੀ ਵਾਲਾ ਪਹਿਰਾਵਾ ਢੁਕਵਾਂ ਨਹੀਂ ਹੈ ਅਤੇ ਤੁਹਾਡੇ ਆਲੇ-ਦੁਆਲੇ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਸਪੱਸ਼ਟ ਤੌਰ ਉੱਤੇ ਅਸਹਿਜ ਕਰੇਗਾ। ਸੂਤੀ ਕੱਪੜੇ ਰੱਖੋ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਤੁਸੀਂ ਭਿੱਜਾ ਸਕਦੇ ਹੋ, ਅਤੇ ਬਦਲਣ ਲਈ ਸੁੱਕੇ ਕੱਪੜਿਆਂ ਦਾ ਇੱਕ ਜੋੜਾ ਵੀ।
ਜਿੱਥੇ ਹੋਰ ਲੋਕ ਉਤਾਰਦੇ ਹਨ, ਉੱਥੇ ਜੁੱਤੇ-ਚੱਪਲ ਉਤਾਰੋ, ਖ਼ਾਸ ਕਰਕੇ ਘਾਟਾਂ ਦੇ ਨੇੜੇ ਅਤੇ ਮੰਦਰਾਂ ਤੇ ਕੈਂਪਾਂ ਵਿੱਚ।
ਫ਼ੋਟੋਗ੍ਰਾਫ਼ੀ। ਮੇਲਾ ਦੁਨੀਆ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਤਸਵੀਰਾਂ ਖਿੱਚਣ ਯੋਗ ਸਮਾਗਮਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ, ਅਤੇ ਇੱਥੇ ਹੀ ਯਾਤਰੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਗ਼ਲਤੀ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਕਿਸੇ ਵਿਅਕਤੀ ਦੀ ਤਸਵੀਰ ਖਿੱਚਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਹਮੇਸ਼ਾ ਇਜਾਜ਼ਤ ਮੰਗੋ ਅਤੇ ਇਨਕਾਰ ਨੂੰ ਬਿਨਾਂ ਬਹਿਸ ਸਵੀਕਾਰ ਕਰੋ। ਸਨਾਨ ਕਰਦੇ ਜਾਂ ਕੱਪੜੇ ਬਦਲਦੇ ਕਿਸੇ ਵਿਅਕਤੀ ਦੀ ਕਦੇ ਤਸਵੀਰ ਨਾ ਖਿੱਚੋ। ਆਪਣੇ ਮ੍ਰਿਤਕਾਂ ਲਈ ਸੰਸਕਾਰ ਕਰ ਰਹੇ ਪਰਿਵਾਰ ਦੀ ਕਦੇ ਤਸਵੀਰ ਨਾ ਖਿੱਚੋ। ਨਾਗਾ ਸਾਧੂ ਕੋਈ ਪਹਿਰਾਵਾ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨੀ ਨਹੀਂ ਹਨ; ਕੁਝ ਖ਼ੁਸ਼ੀ ਨਾਲ ਤਸਵੀਰ ਖਿਚਵਾਉਣਗੇ, ਕੁਝ ਨਹੀਂ, ਅਤੇ ਇਹ ਜਾਣਨ ਦਾ ਤਰੀਕਾ ਉਨ੍ਹਾਂ ਤੋਂ ਪੁੱਛਣਾ ਹੈ।
ਬਿਨਾਂ ਸੱਦੇ ਕਿਸੇ ਸਾਧੂ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਆਸਣ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਧੂਣੀ ਜਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸਾਜ਼ੋ-ਸਾਮਾਨ ਨੂੰ ਹੱਥ ਨਾ ਲਾਓ। ਜੇ ਤੁਹਾਨੂੰ ਪ੍ਰਸਾਦ ਦਿੱਤਾ ਜਾਵੇ, ਤਾਂ ਉਸ ਨੂੰ ਸੱਜੇ ਹੱਥ ਨਾਲ ਸਵੀਕਾਰ ਕਰੋ।
ਮੇਲਾ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਕਿਤੇ ਵੀ ਨਾ ਮਾਸ, ਨਾ ਅੰਡੇ, ਨਾ ਸ਼ਰਾਬ। ਇਸ ਬਾਰੇ ਕੋਈ ਸਮਝੌਤਾ ਨਹੀਂ ਹੋ ਸਕਦਾ ਅਤੇ ਇਸ ਨੂੰ ਗੰਭੀਰਤਾ ਨਾਲ ਲਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਜੇ ਤੁਹਾਨੂੰ ਕਿਸੇ ਅਖਾੜਾ ਕੈਂਪ ਵਿੱਚ ਬੈਠਣ ਲਈ ਸੱਦਾ ਮਿਲੇ, ਤਾਂ ਬੈਠੋ। ਚਾਹ ਸਵੀਕਾਰ ਕਰਕੇ ਇੱਕ ਘੰਟਾ ਉੱਥੇ ਰਹਿਣ ਨਾਲ ਤੁਸੀਂ ਕੈਮਰਾ ਲੈ ਕੇ ਸਾਰਾ ਦਿਨ ਘੁੰਮਣ ਨਾਲੋਂ ਵੱਧ ਸਿੱਖੋਗੇ।
ਇਹ ਢੁਕਵੇਂ ਸ਼ਬਦਾਂ ਵਿੱਚ ਬਿਆਨ ਕਰਨ ਤੋਂ ਵੀ ਪਰੇ ਵਿਸ਼ਾਲ ਹੈ — ਕਰੋੜਾਂ ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਇੱਕ ਅਸਥਾਈ ਸ਼ਹਿਰ, ਜਿਸ ਦੀਆਂ ਆਪਣੀਆਂ ਸੜਕਾਂ, ਹਸਪਤਾਲ ਅਤੇ ਪੁਲਿਸ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਹਨ। ਦੂਰੀਆਂ ਲੰਮੀਆਂ ਹਨ, ਭੀੜ ਸੰਘਣੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਫ਼ੋਨ ਨੈੱਟਵਰਕ ਅਕਸਰ ਬੰਦ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਉੱਤਰੀ ਸ਼ਹਿਰਾਂ ਵਿੱਚ ਜਨਵਰੀ ਅਤੇ ਫ਼ਰਵਰੀ ਦੌਰਾਨ ਠੰਢ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਨਦੀਆਂ ਦਾ ਪਾਣੀ ਬਰਫ਼ ਵਰਗਾ ਠੰਢਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ਪੱਛਮੀ ਮਿਆਰਾਂ ਅਨੁਸਾਰ ਸਹੂਲਤਾਂ ਬੁਨਿਆਦੀ ਅਤੇ ਸਾਂਝੀਆਂ ਹਨ। ਪਖਾਨੇ ਬਹੁਤ ਹਨ, ਪਰ ਸਾਦੇ ਹਨ। ਰਿਹਾਇਸ਼, ਚੰਗੀ ਰਿਹਾਇਸ਼ ਵੀ, ਸਾਦੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।
ਅਤੇ ਉੱਥੇ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਸਾਂਝੇ ਅਨੁਭਵ ਅਨੁਸਾਰ, ਇਹ ਹੋਰ ਕਿਸੇ ਵੀ ਚੀਜ਼ ਵਰਗਾ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਉੱਥੇ ਜਾ ਚੁੱਕੇ ਲਗਭਗ ਹਰ ਵਿਅਕਤੀ ਦੀ ਸਲਾਹ ਹੈ: ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਸਵੇਰ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਵੀ ਠਹਿਰੋ ਅਤੇ ਕੇਵਲ ਅੰਮ੍ਰਿਤ ਸਨਾਨ ਦੀ ਭੀੜ ਵਿੱਚ ਰਹਿਣ ਦੀ ਥਾਂ ਮੇਲੇ ਦੀ ਆਮ ਲੈਅ ਵਿੱਚ ਘੱਟੋ-ਘੱਟ ਇੱਕ ਦਿਨ ਬਿਤਾਓ — ਕਿਸੇ ਕਲਪਵਾਸੀ ਕੈਂਪ ਵਿੱਚ, ਕਿਸੇ ਅਖਾੜੇ ਦੇ ਸ਼ਾਮ ਦੇ ਪ੍ਰਵਚਨ ਵਿੱਚ ਜਾਂ ਸਵੇਰ ਵੇਲੇ ਕਿਸੇ ਸ਼ਾਂਤ ਘਾਟ ਉੱਤੇ।
ਯਾਤਰਾ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ — ਅਗਲਾ ਪੜਾਅ
ਵਿਹਾਰਕ ਸੂਚੀ — ਸਨਾਨ ਦੇ ਕੱਪੜੇ, ਠੰਢ, ਪੈਰਾਂ ਲਈ ਜੁੱਤੇ, ਦਸਤਾਵੇਜ਼ ਅਤੇ ਕੀ ਪਿੱਛੇ ਛੱਡਣਾ ਹੈ।
ਪੜ੍ਹੋ: ਕੀ ਸਮਾਨ ਬੰਨ੍ਹਣਾ ਹੈ →